مطالعات فقه تربیتی
دوره 11 (1403)
دوره 10 (1402)
دوره 9 (1401)
دوره 8 (1400)
دوره 7 (1399)
دوره 6 (1398)
دوره 5 (1397)
دوره 4 (1396)
دوره 3 (1395)
دوره 2 (1394)
دوره 1 (1393)
دوره 04 (1388)
دوره 03 (1387)
دوره 02 (1386)
دوره 01 (1384)
مقاله پژوهشی
دلالت های انسان شناسی تربیتی قرآنی بر اصول تربیت اعتقادی
دلالت های انسان شناسی تربیتی قرآنی بر اصول تربیت اعتقادی

محمد هادی قراباغی؛ مجید طرقی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 7-23

https://doi.org/10.22034/mft.2026.21649.1467

چکیده
  نظام‌های موجود در اسلام، از جمله نظام تربیتی آن، دارای انسجام درونی است. به اقتضای حکمت شارعی که خود خالق است، امکان ندارد توصیه‌ها، اصول و روش‌های موجود در نظام تربیتی اسلام، با اهداف، مبانی انسان‌شناسی ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
ضوابط رعایت مصلحت در سرپرستی و تربیت کودک
ضوابط رعایت مصلحت در سرپرستی و تربیت کودک

علی زارع قراملکی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 25-33

https://doi.org/10.22034/mft.2025.19802.1395

چکیده
  رعایت مصلحت در ابعاد فقهی، حقوقی و تربیتی کودک، اصل مسلمی تلقی می‌شود؛ بر این  اساس، با وجود ابهام موجود در مفهوم مصلحت، مراعات آن نیازمند تشریح ضوابطی است تا مانع از ادعای هر کسی در رعایت آن گردد. ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
قلمروی پرورش هویت ملی در جامعه دینی در میزان فقه
قلمروی پرورش هویت ملی در جامعه دینی در میزان فقه

جواد ابراهیمی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 35-48

https://doi.org/10.22034/mft.2025.19037.1366

چکیده
  «هویت ملی»، واژۀ ترکیبی و سازۀ مفهومی است که حاصل اجتماع عناصر مختلف، نشان‌گر هویت جامعه در سطح ملی یعنی تمام کشور است. هویت ملی یک‌پارچه در جانب مثبت، سبب ایجاد حس اعتماد و عزت نفس فردی و اجتماعی ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
نقدی بر عدم مسئولیت پدر و مادر در آموزش مستحبات عبادی به کودکان
نقدی بر عدم مسئولیت پدر و مادر در آموزش مستحبات عبادی به کودکان

حامد تقی زاده؛ مجتبی الهی خراسانی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 49-64

https://doi.org/10.22034/mft.2026.22396.1499

چکیده
  هرچند در میان فقیهان مذاهب اسلامی، در ضرورت آموزش واجبات عبادی به کودکان- با رعایت اصل تدریج، تمرین و تشویق- اختلافی وجود ندارد، اما آموزش عبادات مستحب هم‌واره محل بحث و چالش‌ بوده است. بسیاری از فقیهان، ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بررسی فقهی جواز جایگزینی ترک تدریجی رذایل اخلاقی به ‌جای ترک دفعی
بررسی فقهی جواز جایگزینی ترک تدریجی رذایل اخلاقی به ‌جای ترک دفعی

حسین امیری

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 65-74

https://doi.org/10.22034/mft.2026.20715.1432

چکیده
  زمینه: برخی ترجیح می‌دهند هنگام ترک یک رذیله یا رفتار حرام به جای ترک یک‌باره از ترک تدریجی استفاده کنند. حال مساله این است که از لحاظ فقهی در چه صورت می‌توان ترک تدریجی را جایگزین ترک دفعی کرد.هدف از ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
بررسی فقهی به کارگیری روش تشویق جهت افزایش دین‌داری دانش‌آموزان (با تأکید بر جذابیت‌های پولی)
بررسی فقهی به کارگیری روش تشویق جهت افزایش دین‌داری دانش‌آموزان (با تأکید بر جذابیت‌های پولی)

احمد سعیدی؛ زهرا سرمیلی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 75-88

https://doi.org/10.22034/mft.2026.19873.1397

چکیده
  هدف این پژوهش، تبیین حکم فقهی استفاده از مشوق‌های مالی به عنوان ابزاری برای ارتقای دین‌داری در میان دانش‌آموزان است. با توجه به کاربرد روزافزون این روش و جذابیت ذاتی آن برای نسل نوجوان، واکاوی موضع ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
وظیفه‌مندی نهاد حکومت در قبال تربیت عقلانی از منظر فقه اسلامی
وظیفه‌مندی نهاد حکومت در قبال تربیت عقلانی از منظر فقه اسلامی

رجبعلی افتخاری؛ محمد لطیف مطهری

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 89-103

https://doi.org/10.22034/mft.2026.22157.1480

چکیده
  ساحت عقلانی و رشد همه‌جانبه استعدادها و توانایی‌های عقلی انسان، حائز اهمیت است. نگاه سطحی و غیر مسؤلانه نهادهای تربیتی به این موضوع یک چالش‌ اساسی اکثر نظام‌های آموزشی است. بنابراین، بررسی وظایف ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
حکم تقلب در امتحانات در مراکز آموزشی و جعل مدرک تحصیلی از دیدگاه فقه تربیتی
حکم تقلب در امتحانات در مراکز آموزشی و جعل مدرک تحصیلی از دیدگاه فقه تربیتی

سید عنایت الله کاظمی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 105-118

https://doi.org/10.22034/mft.2026.21474.1456

چکیده
  تقلب در امتحان و جعل مدرک تحصیلی، افزون بر آسیب‌های اخلاقی و اجتماعی، نظام آموزشی را با چالش مواجه می‌‌‌سازد؛زیرا موجب تضعیف اعتماد عمومی به نظام آموزشی، کاهش کیفیت آموزش، سلب فرصت‌‌‌های برابر ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
ارکان تربیت ولایی از نظر فقه تربیتی با محوریت روایات «اولی‌ الناس»
ارکان تربیت ولایی از نظر فقه تربیتی با محوریت روایات «اولی‌ الناس»

محدثه معینی فر؛ سمانه زارعی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 119-135

https://doi.org/10.22034/mft.2026.21513.1460

چکیده
  تربیت ولایی، مبتنی بر ولایت خداوند، انبیا- به ویژه پیامبر عظیم‌الشأن اسلام 6 - و امامان معصوم ( بر انسان است. غایت این تربیت، عبودیت پروردگار خواهد بود. عبارت «اولی‌ الناس» برگرفته از مفهوم ولایت ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
آموزش حفاظت از حق بر هوای پاک از منظر فقه تربیتی
آموزش حفاظت از حق بر هوای پاک از منظر فقه تربیتی

فاطمه ریاحی؛ محمدصادق جمشیدی راد؛ مریم لاریجانی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 137-153

https://doi.org/10.22034/mft.2026.21134.1447

چکیده
  در دنیای امروز، حفظ محیط زیست، به گونۀ عام و سلامت هوا، به گونۀ خاص، به مثابۀ حق همگانی، برای توسعه پایدار جوامع- به ویژه در کلان‌شهرها- از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. به همین دلیل، در بسیاری از کشورها، ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تحلیل ابعاد تربیتی «قاعده درأ» و گزاره فقهی «حرمت سوء ظن» در کیفرزدایی از متهم؛ مطالعه تطبیقی در فقه امامیه و حقوق کیفری ایران
تحلیل ابعاد تربیتی «قاعده درأ» و گزاره فقهی «حرمت سوء ظن» در کیفرزدایی از متهم؛ مطالعه تطبیقی در فقه امامیه و حقوق کیفری ایران

هادی حکمتفر؛ جواد حبیبی تبار

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 155-167

https://doi.org/10.22034/mft.2025.20503.1427

چکیده
  پژوهش حاضر با هدف بررسی ابعاد تربیتی قاعدۀ فقهی «درأ» و گزارۀ فقهی «حرمت سوء ظن» در فرآیند کیفرزدایی از متهم براساس روش تحقیق تحلیلی – توصیفی سامان یافته است. قاعدۀ درأ، در باب حدود، ...  بیشتر
مقاله پژوهشی
تأثیر قاعدۀ لاضرر بر اصول و روش‌های تربیت
تأثیر قاعدۀ لاضرر بر اصول و روش‌های تربیت

فاطمه موحدی پارسا؛ سیده زهرا عظیمی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404، صفحه 169-186

https://doi.org/10.22034/mft.2026.22068.1476

چکیده
  تأثیر قواعد فقهی بر نظام تربیت، یکی از موضوعات مورد توجه در پژوهش‌های تربیتی معاصر است. در میان این قواعد، قاعده «لاضرر»، نقش مهمی در تنظیم و جهت‌دهی به اصول و روشهای تربیت به عنوان دو عنصر کلیدی ...  بیشتر