نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• محدثه معینی فر ¹
• سمانه زارعی ²

¹ گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشکده علوم و تحقیقات اسلامی دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)- قزوین- ایران

² طلبه سطح چهار حوزه علمیه، مؤسسه آموزش عالی معصومیه قم، قم، ایران

چکیده

تربیت ولایی، مبتنی بر ولایت خداوند، انبیا به‌ویژه پیامبر عظیم‌الشأن اسلام صلی‌الله علیه و آله و سلم و ائمه اطهار علیهم‌السلام بر انسان است که غایت این تربیت، عبودیت پروردگار خواهد بود. عبارت «اولی الناس» برگرفته از مفهوم ولایت است که می‌تواند در تبیین ارکان تربیت ولایی مؤثر باشد. ازاین‌رو، این پژوهش با روش تحلیل محتوای کیفی درصدد پاسخگویی به این سؤال است که از نظر فقه تربیتی، ارکان تربیت ولایی باتوجه‌به روایات «اولی‌الناس» چگونه تبیین می‌شوند؟

تحلیل محتوای روایات اولی الناس نشان می‌دهد که الله، پیامبر اسلام صلی‌الله علیه و آله و سلم و ائمه علیهم-السلام در نظام تربیت ولایی، نسبت به «الناس، مؤمنین و امت»، مربی هستند و در این سلسله‌مراتب، «پیامبر اسلام صلی‌الله علیه و آله و سلم و امام نسبت به الله» و «امام نسبت به امام پیش از خود و انبیای الهی» و «شیعیان امام علی علیه‌السلام و پیروان ابراهیم علیه‌السلام نسبت به امام خویش» متربی هستند. پیامبر و امام علیهم-السلام پس از پرورش و تربیت در دستگاه الهی، نسبت به درک و عرضه محتوای این تربیت مانند قرآن و سنت رسول‌الله نیز اولی الناس تلقی می‌شوند.

کلیدواژه‌ها

• روایات
• فقه تربیتی
• اولی الناس
• مربی
• متربی

موضوعات

• فقه تربیتی

عنوان مقاله [English]

Pillars of Velayati Education from the Perspective of Jurisprudential Education Focusing on "Ule al-Nas" Narrations

نویسندگان [English]

• Mohaddeseh moeinifar ¹
• Samaneh Zarei ²

¹ Theology and Islamic thought (Islamic jurisprudence and fundamentals of Islamic law) Faculty of Islamic Sciences and Researches Imam Khomeini International University (IKIU) Qazvin Iran

² Masumieh Qom Institute of Higher Education, Qom, Iran

چکیده [English]

Wilayat-based education is founded on the authority (Wilayah) of God, the prophets—especially the Great Prophet of Islam (peace and blessings of God be upon him and his family)—and the Holy Imams (peace be upon them), with the ultimate aim of cultivating servitude to God. The phrase "Ule al-Nas" (those who have a greater right), derived from the concept of Wilayah, helps clarify the pillars of Wilayat-based education. Accordingly, this research, using qualitative content analysis, seeks to answer: From the perspective of educational jurisprudence, how are the pillars of Wilayat-based education articulated in light of the traditions of “Ule al-Nas”?

Content analysis of the “Ule al-Nas” traditions indicates that Allah, the Prophet of Islam, and the Imams function as educators within the Wilayat-based educational system, addressing "people, believers, and the Ummah." In this hierarchy, “the Prophet of Islam and the Imam in relation to Allah” and “the Imam in relation to the preceding Imam and the Divine Prophets” occupy primary positions, whereas “the Shia and followers in relation to their imam” are the recipients of this education. After being nurtured and trained within the Divine system, the Prophet and the Imam are also regarded as “Ule al-Nas” with respect to the understanding and exposition of this educational content, including the Quran and the Sunnah of the Messenger of God.

کلیدواژه‌ها [English]

• Narrations
• Educational Islamic Jurisprudence
• Ule al-Nas
• Mentor
• Mentee