مطالعات فقه تربیتی
دوره 12 (1404)
دوره 11 (1403)
دوره 10 (1402)
دوره 9 (1401)
دوره 8 (1400)
دوره 7 (1399)
دوره 6 (1398)
دوره 5 (1397)
دوره 4 (1396)
دوره 3 (1395)
دوره 2 (1394)
دوره 1 (1393)
دوره 04 (1388)
دوره 03 (1387)
دوره 02 (1386)
دوره 01 (1384)
بررسی فقهی تشویق برای افزایش دینداری دانش آموزان از طریق جذابیت های پولی
بررسی فقهی تشویق برای افزایش دینداری دانش آموزان از طریق جذابیت های پولی

احمد سعیدی؛ زهرا سرمیلی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404

https://doi.org/10.22034/mft.2026.19873.1397

چکیده
  هدف این پژوهش، تبیین حکم فقهی استفاده از مشوق‌های مالی به‌عنوان ابزاری برای ارتقای دینداری در میان دانش‌آموزان است. با توجه به کاربرد روزافزون این روش و جذابیت ذاتی آن برای نسل نوجوان، واکاوی موضع ...  بیشتر
ارکان تربیت ولایی از نظر فقه تربیتی بامحوریت روایات «اولی الناس»
ارکان تربیت ولایی از نظر فقه تربیتی بامحوریت روایات «اولی الناس»

محدثه معینی فر؛ سمانه زارعی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404

https://doi.org/10.22034/mft.2026.21513.1460

چکیده
  تربیت ولایی، مبتنی بر ولایت خداوند، انبیا به‌ویژه پیامبر عظیم‌الشأن اسلام صلی‌الله علیه و آله و سلم و ائمه اطهار علیهم‌السلام بر انسان است که غایت این تربیت، عبودیت پروردگار خواهد بود. عبارت «اولی ...  بیشتر
آموزش حفاظت از حق بر هوای پاک از نظرگاه فقه تربیتی
آموزش حفاظت از حق بر هوای پاک از نظرگاه فقه تربیتی

فاطمه ریاحی؛ محمدصادق جمشیدی راد؛ مریم لاریجانی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404

https://doi.org/10.22034/mft.2026.21134.1447

چکیده
  در دنیای امروز، حفظ محیط زیست (به‌طور عام) و سلامت هوا (به‌طور خاص) به مثابه حق همگانی، برای توسعه پایدار جوامع ـ به‌ویژه در کلان‌شهرها ـ از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. به همین دلیل، در بسیاری از کشورها، ...  بیشتر
تأثیر «قاعده لاضرر» بر اصول و روش های تربیت
تأثیر «قاعده لاضرر» بر اصول و روش های تربیت

فاطمه موحدی پارسا؛ سیده زهرا عظیمی

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404

https://doi.org/10.22034/mft.2026.22068.1476

چکیده
  تأثیر قواعد فقهی بر نظام تربیت، یکی از موضوعات مورد توجه در پژوهش‌های تربیتی معاصر است. در میان این قواعد، قاعده «لاضرر»، نقش مهمی در تنظیم و جهت دهی به اصول و روشهای تربیت به عنوان دو عنصر کلیدی ...  بیشتر
بررسی فقهی جواز جایگزینی ترک تدریجی رذایل اخلاقی به ‌جای ترک دفعی
بررسی فقهی جواز جایگزینی ترک تدریجی رذایل اخلاقی به ‌جای ترک دفعی

حسین امیری

دوره 12، شماره 24 ، اسفند 1404

https://doi.org/10.22034/mft.2026.20715.1432

چکیده
  زمینه: برخی ترجیح می‌دهند هنگام ترک یک رذیله یا رفتار حرام به جای ترک یکباره از ترک تدریجی استفاده کنند. حال مسئله این است که از لحاظ فقهی در چه صورت می‌توان ترک تدریجی را جایگزین ترک دفعی کرد.هدف از پژوهش ...  بیشتر
مشروعیت اقدامات حکومت در حوزه تربیت دینی
مشروعیت اقدامات حکومت در حوزه تربیت دینی

سعید مهرابی؛ حسین فاضلی

دوره 12، شماره 23 ، شهریور 1404، ، صفحه 7-28

https://doi.org/10.22034/mft.2025.20708.1431

چکیده
  پس از انقلاب اسلامی، پرسش‌های فراوانی پیرامون حکومت اسلامی و اقدامات آن در مقابل مسایل اجتماعی مطرح شده است و اکنون نیز ادامه دارد. یکی از این پرسش‌ها، در بارۀ مشروعیت اقدامات حکومت در مورد تربیت دینی ...  بیشتر
بررسی فقهی حدود و شرایط تنبیه بدنی فرزندان توسط مادر برای انجام تکالیف الهی یا آداب و رسوم
بررسی فقهی حدود و شرایط تنبیه بدنی فرزندان توسط مادر برای انجام تکالیف الهی یا آداب و رسوم

محمدجواد عادلیان؛ محمد عشائری منفرد

دوره 12، شماره 23 ، شهریور 1404، ، صفحه 77-99

https://doi.org/10.22034/mft.2025.19607.1390

چکیده
  بررسی حکم تکلیفی تنبیه بدنی فرزند توسط مادر، هم‌واره یکی از مسایل فقهی چالشی بوده که مناسب است با توجه به‌تفاوت تربیت در امروز نسبت به‌گذشته، جوانب آن را بیش از پیش نمایان ساخت. محور بحث، بررسی حکم شرعی ...  بیشتر
جایگاه موعظه در مراتب امر به‌‌معروف و نهی از منکر از منظر فقه تربیتی
جایگاه موعظه در مراتب امر به‌‌معروف و نهی از منکر از منظر فقه تربیتی

مهدی گرامی پور؛ سید میرهاشم حسینی؛ مهدی عزیزی

دوره 12، شماره 23 ، شهریور 1404، ، صفحه 181-201

https://doi.org/10.22034/mft.2025.19442.1383

چکیده
  امر به معروف و نهی از منکر دو حکم اساسی در فقه اسلامی است که هدف آن اصلاح رفتارهای فردی و اجتماعی و سوق دادن افراد به‌سمت ارزش‌های دینی و اخلاقی است. این امر در ذات خود جنبۀ تربیتی دارد، چرا که هدف ...  بیشتر
نماز کودک در میانه مشروعیت و تمرینیت و دلالت‌های تربیتی آن
نماز کودک در میانه مشروعیت و تمرینیت و دلالت‌های تربیتی آن

عباسعلی تیموری عسگرانی؛ سیدنقی موسوی

دوره 12، شماره 23 ، شهریور 1404، ، صفحه 225-247

https://doi.org/10.22034/mft.2025.20452.1426

چکیده
  این مقاله به‌بررسی تربیت عبادی و دلالت‌های نماز کودک، در زمینه فقه تربیتی و بررسی نظرات فقیهان دربارۀ نماز کودک می‌پردازد. هدف اصلی تحقیق تحلیل اقوال فقیهان دربارۀ مشروعیت و تمرینی بودن نماز کودک و ...  بیشتر
الزامات فقهی و موارد استثناء وعده با رویکرد فقه تربیتی
الزامات فقهی و موارد استثناء وعده با رویکرد فقه تربیتی

کریم محمدی؛ سید عباس موسوی؛ سید رضی موسوی

دوره 12، شماره 23 ، شهریور 1404، ، صفحه 249-272

https://doi.org/10.22034/mft.2025.20286.1419

چکیده
  مسئله وفای «وعده» و پرهیز از خلف آن، از دیرباز در آموزه‌های دینی و متون اخلاقی، مورد توجه بوده و در منابع اسلامی، به‌عنوان یکی از اصول صداقت و مسئولیت‌پذیری، جایگاه ویژه‌ای دارد. پرورش شخصیت افراد ...  بیشتر
کاربست اهداف تربیتی شریعت در تحلیل و رفع تعارضات روایات
کاربست اهداف تربیتی شریعت در تحلیل و رفع تعارضات روایات

مهدی گرامی پور؛ مجید طرقی؛ احمد مبلغی

دوره 11، شماره 22 ، اسفند 1403، ، صفحه 185-205

https://doi.org/10.22034/mft.2025.20070.1410

چکیده
  در فقه اسلامی، تحلیل و رفع تعارض روایات، یکی از چالش‌های اصلی در فهم و استنباط احکام است که نیاز به بهره‌برداری از ابزارهای مناسب، برای حل آن دارد. یکی از این ابزارها، استفاده از اهداف تربیتی شریعت است ...  بیشتر
بررسی روش آموزش شبهات اعتقادی و پاسخ به آنها از منظر فقه تربیت
بررسی روش آموزش شبهات اعتقادی و پاسخ به آنها از منظر فقه تربیت

مهدی عزیزی؛ مجید طرقی؛ سید نقی موسوی

دوره 11، شماره 22 ، اسفند 1403، ، صفحه 255-274

https://doi.org/10.22034/mft.2025.19971.1404

چکیده
  تربیت اعتقادی که عهده دار شکل دهی به نظام باورهای صحیح متربیان است، یکی از ساحتهای مهم تربیت دینی است و از ابعاد مهم آن روشهای تربیت اعتقادی است. از جمله روشهای تربیت اعتقادی، روش تعلیم باورهای صحیح و ...  بیشتر
تبیین روش عادت‌دهی در تربیت کودکان از دیدگاه فقه تربیتی
تبیین روش عادت‌دهی در تربیت کودکان از دیدگاه فقه تربیتی

راضیه ملک سنو؛ مریم وفادار

دوره 11، شماره 21 ، شهریور 1403، ، صفحه 59-85

https://doi.org/10.22034/mft.2025.18277.1347

چکیده
  یکی از روش‌های پایدارسازی رفتار، عادت دادن افراد به‌ویژه کودکان به‌انجام کارها است. دفعی برخورد کردن با کودک در برخی مسایل تربیتی عواقب نامطلوبی مانند دل‌زدگی، اضطراب و از همه مهم‌تر مقطعی بودن رفتار ...  بیشتر
اهداف عملیاتی تربیت در مهد کودک از نظر فقه تربیتی
اهداف عملیاتی تربیت در مهد کودک از نظر فقه تربیتی

مجید طرقی؛ محمد صادق سنگی؛ حسن شکوری

دوره 11، شماره 21 ، شهریور 1403، ، صفحه 137-160

https://doi.org/10.22034/mft.2025.18285.1348

چکیده
  افزایش رو به رشد مهد کودک‌ها و محتوای بعضا نامناسب آن در برخی از نقاط کشور ، نگرانی‌هایی را برای والدین و مسؤولان بوجود آورده است. سؤال مقدماتی این است که اساساً نظر اسلام در مورد مهد کودک چیست و آیا با ...  بیشتر
گونه‌شناسی و مدل‌یابی احکام خوردن و آشامیدن جهت استنباط فقه تربیتی
گونه‌شناسی و مدل‌یابی احکام خوردن و آشامیدن جهت استنباط فقه تربیتی

اباذر کافی موسوی؛ مهدیه کشانی

دوره 11، شماره 21 ، شهریور 1403، ، صفحه 241-263

https://doi.org/10.22034/mft.2024.18536.1354

چکیده
  نگاه قرآن به‌احکام خوردن و آشامیدن تنها محدود به‌حرمت و حلیت نیست؛ بلکه با روی‌کرد تربیتی و در راستای تقرب به‌خداوند و تعالی و کمال جایگاه انسانی است. شناخت و فهم این نگاه قرآنی، مقدمه‌ای است برای ...  بیشتر
قاعده اکرام در تربیت از منظر فقهی
قاعده اکرام در تربیت از منظر فقهی

جواد ابراهیمی؛ سید نقی موسوی؛ جواد مهدوی یگانه

دوره 10، شماره 20 ، اسفند 1402، ، صفحه 85-107

https://doi.org/10.22034/mft.2024.17856.1330

چکیده
  «کرامت» انسان در عصر حاضر به خصوص، در اعلامیه حقوق بشر، مورد توجه قرار گرفته است؛ اما «کرامت ذاتی و اکتسابی» انسان، از دیرباز در ادیان آسمانی مطرح بوده است. «کرامت» می‌تواند یکی از مبانی ...  بیشتر
چالش‌های آزمون الکترونیکی و راهکارهای آن از منظر تربیتی - اضطراب در آزمون الکترونیکی
چالش‌های آزمون الکترونیکی و راهکارهای آن از منظر تربیتی - اضطراب در آزمون الکترونیکی

وحید رضائی شورکی؛ مجید طرقی

دوره 10، شماره 19 ، شهریور 1402، ، صفحه 135-159

https://doi.org/10.22034/mft.2023.16450.1287

چکیده
  «آموزش الکترونیکی»، به عنوان یکی از ثمرات توسعه دانش الکترونیک، نقش چشم‌گیری در پیشرفت فرایند آموزش داشته است. «آموزش الکترونیکی»، به معنای فرایند یاری‌رسانی به متربّی، با بهره‌گیری از ...  بیشتر
انگیزه بخشی در زمینه پرورش عدالت از منظر فقه تربیتی
انگیزه بخشی در زمینه پرورش عدالت از منظر فقه تربیتی

شجاعت علی؛ مجید طرقی؛ سید نقی موسوی

دوره 9، شماره 18 ، اسفند 1401، ، صفحه 7-28

https://doi.org/10.22034/mft.2023.14744.1245

چکیده
  «انگیزه»، عاملی اســت که شخص را به انجام عمل، با میل و اراده خویش متمایل می‌سازد. معمولاً واژه انگیزش فرایندی است که موجب برانگیختگی، هدایت و احیای رفتار می‌شــود. از طرفی پرورش عدالت، یکی از اهداف ...  بیشتر
وظائف عاطفی زوجین نسبت به یکدیگر از منظر فقه تربیتی
وظائف عاطفی زوجین نسبت به یکدیگر از منظر فقه تربیتی

علی نقی فقیهی

دوره 9، شماره 18 ، اسفند 1401، ، صفحه 131-164

https://doi.org/10.22034/mft.2023.14039.1227

چکیده
  از آنجا که رشد و تعالی عواطف فطری، اساس روح زندگی انسان‌ها و به‌ویژه آرامش‌بخش زندگی زناشویی زوجین است، تحقیق در وظایف عاطفی آنان، از منظر فقه تربیتی ضروری است؛ زیرا فقه -تربیتی عهده‌دار وظایف جوارحی ...  بیشتر
پیشینه شناسی فقه معلمی
پیشینه شناسی فقه معلمی

سید نقی موسوی

دوره 9، شماره 17 ، شهریور 1401، ، صفحه 7-32

https://doi.org/10.22034/mft.2022.7379

چکیده
    مطالعات معلمی و بومی‏سازی و اسلامی‏سازی آن ضرورت دارد و از سویی فقه تربیتی به‌مثابه رویکردی جدید در تربیت‏پژوهی در حال تولید و رشد است. نوشتار حاضر درصدد است بر یکی از شاخه‏های فقه تربیتی ...  بیشتر
روش شناسی فقه تربیتی آیت الله اعرافی
روش شناسی فقه تربیتی آیت الله اعرافی

مهدی فتحی؛ حمید رضا طوسی

دوره 8، شماره 16 ، اسفند 1400، ، صفحه 75-101

https://doi.org/10.22034/mft.2022.11488.1165

چکیده
  با توجه به نظریه‌پردازی استاد اعرافی دام‌عزه در دانش «فقه تربیتی»، در این نوشتار که به روش اسنادی، کتابخانه‌ای و به شیوۀ توصیفی-تحلیلی انجام پذیرفته، نسبت به واکاوی روش ایشان در استخراج و اصطیاد ...  بیشتر
منطق استنباط حکم روش های تدریس
منطق استنباط حکم روش های تدریس

مجید طرقی؛ یعقوبعلی برجی؛ ستار همتی

دوره 8، شماره 16 ، اسفند 1400، ، صفحه 301-326

https://doi.org/10.22034/mft.2022.12778.1193

چکیده
  در همه حوزه‌های علم ازجمله علوم تربیتی، موضوعات نوظهور و جدیدی مانند روش‌های تدریس وجود دارند که تا کنون دیدگاه اسلام در مورد آن‌ها به‌طور دقیق و کامل بیان نشده است. با توجه به این‌که هر واقعه و موضوعی ...  بیشتر
پیشگیری از بزهکاری متربیان کم‌توان ذهنی خفیف از منظر فقه اسلامی
پیشگیری از بزهکاری متربیان کم‌توان ذهنی خفیف از منظر فقه اسلامی

اردوان ارژنگ؛ سید نقی موسوی؛ مطهره طالبی سیه سران

دوره 8، شماره 15 ، شهریور 1400، ، صفحه 125-155

https://doi.org/10.22034/mft.2022.11787.1175

چکیده
  امروزه نگرش‌هایی مانند جانی بالفطره دانستن کم‌توانان ذهنی خفیف و افراد دارای هوش مرزی، ناپذیرفتنی و مطرودشده است. اما برای آن‌که جرایمی از ایشان به ثبت می‌رسد، بی‌شک پرداختن به مسائل جرم‌شناسی این ...  بیشتر
وظایف نگرشی زوجین نسبت به هم، از منظر فقه تربیتی
وظایف نگرشی زوجین نسبت به هم، از منظر فقه تربیتی

علی نقی فقیهی

دوره 8، شماره 15 ، شهریور 1400، ، صفحه 235-258

https://doi.org/10.22034/mft.2022.11518.1167

چکیده
  فقه تربیتی، عهده‌دار وظایف جوارحی و جوانحی مکلفان در حیطه‌های تربیتی است. از وظایف تربیتی جوانحی، وظایف نگرشی است. مسئله این پژوهش، تبیین وظایف نگرشی تربیتی زوجین نسبت به هم، از منظر فقه است که با روش ...  بیشتر
برنامه درسی آموزش عالی از منظر قواعد فقهی
برنامه درسی آموزش عالی از منظر قواعد فقهی

محسن داودآبادی فراهانی

دوره 7، شماره 14 ، اسفند 1399، ، صفحه 193-217

https://doi.org/10.22034/mft.2021.10197.1117

چکیده
  از مقاطع مهم نظام آموزشی هر کشور، مقطع آموزش عالی است که وظیفه آن، تربیت نیروی متخصص در زمینه‌های مختلف، اقتصادی، مدیریتی و... می‌باشد. برنامه‌های درسی آموزش عالی (محتوای علومی که تدریس می‌شود) نقش کلیدی ...  بیشتر